Saliha Khenfi exposeert in Regenbooghuis Limburg: “Ik schilder wat er binnenin mij gebeurt”

Dag lieve vrienden, graag stel ik mij even aan jullie voor. Ik ben Manon Van Engelen en sinds mei van dit jaar ben ik werkzaam als coördinator Gelijke Kansen in Regenbooghuis Limburg. Dat is de koepel van Limburgse holebi- en transgendergroepen en ook de fysieke ontmoetingsruimte voor deze verenigingen, gelegen aan de Meldertstraat in Hasselt.

Eind oktober had ik in het Regenbooghuis een ontmoeting met Saliha Khenfi, meestal Saltje genoemd. Saltje is werkzaam als zelfstandig tatoeëerder bij Jurassic Ink in Neerpelt, studeerde schilderkunst, voltooide de lerarenopleiding kunst en gaf tien jaar les. Op dit moment loopt er van Saltje een expositie in het Regenbooghuis. Dat vond ik een mooie aanleiding om met haar een gesprek aan te knopen over haar werk.

Saltje voor enkele van haar werken
Saltje voor enkele van haar werken

Zelfportretten in magisch realisme

“Ik ben op mijn 16e begonnen met de kunstacademie en sindsdien schilder ik”, begint Saltje haar verhaal. “Het thema waar ik vroeger rond schilderde was ‘vrouwen & vrijheid’. Ik kom zelf uit een multicultureel gezin en vrijheid was niet altijd evident.”

In de loop der tijd is Saltje echter steeds meer zelfportretten gaan schilderen. “Ik schilder wat er binnen in mij gebeurt”, gaat Saltje verder. “Ik heb een beeld in mijn hoofd en probeer dit fotografisch in beeld te brengen. Ik ga naar een plek die voor mij past bij mijn gevoel, alleen, met mijn statief en een timer op mijn toestel. Ik zoek alle elementen die nodig zijn en probeer het juiste beeld te creëren. Het is een intensief proces met veel obstakels om de juiste positie te vinden.” Saltje wordt geïnspireerd door Frida Kahlo. Haar stijl valt het best te omschrijven als magisch realisme; de combinatie van wel en niet bestaande elementen, het spel van licht en kleur en de technisch perfecte afwerking.

Van beeld in haar hoofd naar verhaal op het doek

Saltjes werk staat dicht bij haarzelf. “Dat beeld in mijn hoofd, dat is wat ik onbewust wil vertellen, het is een heel organisch proces dat ik laat gebeuren”, legt ze uit. “Sommige mensen zien erin wat ik ermee bedoeld had. Op de vernissage in het Regenbooghuis vertelde een bezoekster haar beleving bij één van mijn schilderijen. Dit kwam vrijwel identiek overeen met mijn verhaal erin”, glimlacht Saltje. “Het is natuurlijk ook mogelijk dat iemand er zijn eigen ding in ziet. Voor mij is de dialoog tussen kijker en schilderij belangrijk, niet mijn persoonlijk verhaal.”

Zodra Saltje weet welk beeld er in haar hoofd verteld moet worden en ze dat middels foto’s goed in beeld heeft kunnen brengen, kan het schilderen beginnen. Saltje kijkt dan naar kleur, compositie en techniek, want het doek moet uiteindelijk esthetisch in orde zijn.

Op mijn vraag wanneer een doek af is, antwoordt Saltje: “Goh, dat is soms moeilijk hè. Meestal is het proces nog niet klaar, het verhaal nog niet af. Dan laat ik het een tijdje staan en verander ik er daarna nog iets aan. Ik werk met pieken. Het kan zijn dat ik de ene na de andere piek heb, maar er kan ook twee maanden tussen zitten.”

Positieve reacties

Op de vernissage in Regenbooghuis Limburg waren er ontzettend veel gasten, ook veel mensen die Saltje niet kent. De reacties op haar werk waren allemaal positief. “Ik dacht na afloop: ik heb het overleefd, dit kan ik nog weleens doen. Maar ik sta niet graag in de belangstelling, die gecentreerde aandacht is eigenlijk niets voor mij. Door al die mooie reacties was ik wel aangedaan, in goede zin”, lacht Saltje verlegen.

Met zoveel positieve reacties komt natuurlijk de vraag naar boven of Saltje van schilderen haar beroep zou willen maken. Tot nu heeft Saltje haar werk nog niet te koop aangeboden. Ze legt uit hoe dat komt: “Ik ben erg onzeker. Ik zou er best mijn beroep van willen maken, maar heb vaak het idee: ik heb dat gemaakt, wie wil dat nu kopen? Daarbij, mijn hart ligt hier op tafel, ik heb dat met een bepaald gevoel geschilderd. Als dat in een voor mij moeilijke tijd was en dat schilderij straalt dat naar mijn gevoel uit, dan zou ik liever niet willen dat het schilderij dit bij de mensen thuis ook uitstraalt.”

“Bij tatoeages is dat anders”, gaat Saltje verder. “Die verkoop ik wel. Daar moet ik ook van leven. Ik kijk dan naar de trends en luister naar wat de mensen willen. Ik teken een tatoeage, bied deze te koop aan en that’s it. Het tekenen van een tatoeage gebeurt niet in een emotionele context maar een puur esthetische. Het maken van een schilderij is dit wel.” En enigszins nadenkend voegt ze eraan toe: “Dat schilderij waarbij een bezoekster van de vernissage hetzelfde gevoel had als wat ik erin heb gelegd, dat wil ik misschien wel aan haar verkopen.”

Lieve vrienden, ik ben onder de indruk van Saltjes verhaal en van haar werk. Ze toonde me in dit gesprek de kwetsbaarheid achter een doek. Ook de tatoeages die ze me liet zien vind ik prachtig. Haar schilderijen hangen nog tot 16 november in Regenbooghuis Limburg en zijn vrij te bezichtigen. Het Regenbooghuis is geopend op woensdag en donderdag van 19.00 tot 22.00 uur, op vrijdag van 19.00 tot 01.00 uur, op zaterdag van 18.00 tot 01.00 uur en op zondag van 16.00 tot 22.00 uur.

Ik wens Saltje heel veel succes met haar verdere werk en hoop dit nog op veel plekken tegen te komen.